İzmir’in tarihi bölgelerinden Basmane’de uzun yıllardır kullanılmayan ve zamanla atıl hale gelen 944 Sokak, çocukların hayalleri ve üniversite öğrencilerinin tasarım süreciyle yeniden yaşam alanına dönüştürüldü. İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin “Oyun Sokakları Projesi” kapsamında İzmir Ekonomi Üniversitesi ile birlikte yürütülen 16 haftalık çalışma sonucunda sokak baştan sona yenilendi. Oyun alanları, spor bölümleri, renkli zemin uygulamaları ve dinlenme noktalarıyla yeniden düzenlenen sokak, mahalle sakinlerinin de katılımıyla hizmete açıldı.

Çocukların hayalleriyle şekillenen bir dönüşüm

Proje kapsamında sokak tasarımı yalnızca teknik bir yenileme çalışması olarak değil, mahalle sakinlerinin ve özellikle çocukların aktif katılımıyla yürütüldü. Çocuklar, kendi hayal ettikleri oyun alanlarını, renk tercihlerini ve sokak düzenine dair isteklerini proje ekibiyle paylaştı. Bu fikirler, İzmir Ekonomi Üniversitesi öğrencileri tarafından tasarıma dönüştürülerek uygulamaya alındı. Süreç boyunca mahallede düzenli olarak yapılan çalışmalar, çocukların doğrudan üretim sürecine dahil olmasını sağladı. Böylece sokak, kullanıcılarının hayal gücüyle şekillenen bir kamusal alana dönüştü.

16 haftalık ortak emekle yeniden tasarlandı

İzmir Büyükşehir Belediyesi ve İzmir Ekonomi Üniversitesi iş birliğinde yürütülen proje, 16 hafta boyunca sürdürülen kapsamlı bir saha çalışmasının ürünü oldu. Üniversite öğrencileri her hafta mahallede çocuklarla bir araya gelerek hem oyunlar oynadı hem de ihtiyaç analizleri gerçekleştirdi. Bu süreçte çocukların günlük yaşamı, oyun alışkanlıkları ve sosyal ihtiyaçları gözlemlendi. Elde edilen veriler doğrultusunda sokak tasarımı oluşturuldu ve uygulama aşamasına geçildi. Proje, akademik bilgi ile yerel deneyimin bir araya geldiği örnek bir çalışma olarak öne çıktı.

Oyun, spor ve yaşam alanları bir arada

Yenilenen 944 Sokak’ta çocuklar için oyun alanları, spor bölümleri ve farklı yaş gruplarına hitap eden aktiviteler oluşturuldu. Zeminde yapılan renkli tasarımlar ve güvenli oyun alanları, sokak kullanımını daha aktif hale getirdi. Ayrıca dinlenme noktaları ve peyzaj düzenlemeleriyle yalnızca çocuklar değil, yetişkinler için de sosyal bir yaşam alanı yaratıldı. Mahalle sakinlerinin bir araya gelebileceği ortak alanların oluşturulması, bölgedeki sosyal etkileşimi artırdı. Sokak, yalnızca bir geçiş alanı olmaktan çıkarak yaşamın merkezine dönüşen bir kamusal mekân haline geldi.

Mahallede sosyal bağlar güçlendi

Proje kapsamında yapılan çalışmalar, sadece fiziksel dönüşümle sınırlı kalmadı. Mahalle sakinlerinin sürece dahil olması, komşuluk ilişkilerinin yeniden güçlenmesine katkı sağladı. Çocuklar ve aileler, proje sürecinde ekiplerle sürekli iletişim halinde oldu. Bu etkileşim, mahallede dayanışma kültürünü de yeniden canlandırdı. Özellikle çocukların proje ekibini her hafta beklemesi ve sürece aktif katılım göstermesi, sosyal bağların güçlenmesinde önemli rol oynadı. Mahalle sakinleri, yapılan çalışmanın yaşam kalitesine doğrudan katkı sağladığını ifade etti.

Açılış töreniyle hizmete girdi

Yenilenen 944 Sokak, düzenlenen törenle resmen hizmete açıldı. Açılışa İzmir Büyükşehir Belediyesi yetkilileri, üniversite temsilcileri, akademisyenler, öğrenciler ve mahalle sakinleri katıldı. Törende yapılan konuşmalarda, kentin sadece fiziksel değil sosyal olarak da dönüşmesi gerektiği vurgulandı. Yetkililer, bu tür projelerin kent yaşamına değer kattığını ve çocukların kent tasarımına dahil edilmesinin önemli olduğunu ifade etti. Mahalle sakinleri ise yapılan çalışmadan duydukları memnuniyeti dile getirdi.

Çocukların sesi sokak tasarımına yön verdi

Projede yer alan üniversite öğrencileri, sürecin en önemli unsurunun çocuklarla kurulan iletişim olduğunu belirtti. Çocukların oyun oynayarak ve fikirlerini paylaşarak tasarım sürecine yön verdiği ifade edildi. Bu yaklaşım sayesinde sadece estetik değil, kullanıcı odaklı bir tasarım ortaya çıktı. Öğrenciler, sürecin kendileri için de öğretici bir deneyim olduğunu ve mahalleyle güçlü bir bağ kurduklarını dile getirdi. Böylece proje, akademik eğitim ile toplumsal katılımı birleştiren bir model haline geldi.

Türkiye’ye örnek olabilecek bir mahalle dönüşümü

İzmir Büyükşehir Belediyesi ve İzmir Ekonomi Üniversitesi iş birliğiyle hayata geçirilen bu çalışma, yalnızca bir sokak yenileme projesi olarak değil, sosyal bir dönüşüm modeli olarak değerlendiriliyor. Çocukların, kadınların ve mahalle sakinlerinin birlikte kullanabileceği kamusal alanların oluşturulması, projenin en dikkat çekici yönlerinden biri oldu. Uzmanlar, bu modelin benzer mahallelerde uygulanabilecek örnek bir yaklaşım sunduğunu belirtiyor. Basmane’de hayata geçirilen bu dönüşüm, atıl bir sokağın yeniden yaşamla buluşmasını sağladı.