Afrika kıtasında son dönemde yaşanan siyasi ve askeri dönüşüm, bölgeyle ilişkilerini güçlendiren ülkeleri ön plana çıkarıyor. Özellikle Fransa’nın uzun yıllardır etkili olduğu Batı Afrika ülkelerinde yaşanan değişimler, yeni ortaklıkların önünü açarken Türkiye de bu süreçte kıtadaki etkinliğini artıran ülkeler arasında gösteriliyor. Fransız yayın organı RFI tarafından yayımlanan analizde, Türkiye’nin Afrika’daki faaliyetleri detaylı şekilde ele alınırken, Ankara’nın güvenlikten savunma sanayisine, eğitimden ekonomik iş birliklerine kadar birçok alanda kalıcı ilişkiler kurduğu ifade edildi.
Fransız medyası “Somali modeli”ne dikkat çekti
Analizde Türkiye’nin Afrika’daki faaliyetlerinin temelinde Somali ile geliştirilen stratejik iş birliğinin bulunduğu belirtildi. Uzun yıllardır Somali’de askeri eğitim, güvenlik desteği ve kalkınma projeleri yürüten Türkiye’nin, bu modeli farklı Afrika ülkelerine de taşıdığı değerlendirmesi yapıldı. Haberde, “Somali modeli tüm kıtaya yayılıyor” ifadesine yer verilerek Ankara’nın sadece askeri destek sunmadığı, aynı zamanda yerel kapasitenin geliştirilmesine yönelik çalışmalar yürüttüğü aktarıldı. Türkiye’nin eğitim faaliyetleri sayesinde birçok Afrika ülkesinin kendi güvenlik yapısını güçlendirmeyi hedeflediği vurgulandı. Fransız medyası, Türkiye’nin bölgede uzun vadeli ortaklıklar kurarak güven inşa ettiğini ve bu yaklaşımın birçok Afrika ülkesi tarafından olumlu karşılandığını belirtti.
Nijer Cumhurbaşkanı’nın Türkiye ziyareti dikkat çekti
Türkiye’nin Afrika açılımının son örneklerinden biri olarak Nijer Cumhurbaşkanı’nın Ankara ziyareti gösterildi. Cumhurbaşkanının Afrika dışındaki ilk resmi ziyaretini Türkiye’ye gerçekleştirmesinin diplomatik açıdan önemli bir mesaj taşıdığı ifade edildi. Analizde, iki ülke arasındaki ilişkilerin son yıllarda hızla geliştiği belirtilirken savunma, güvenlik, enerji ve ticaret alanlarında yeni iş birliklerinin gündeme geldiği kaydedildi. Türkiye’nin yalnızca ekonomik ilişkiler geliştirmekle kalmadığı, aynı zamanda bölgesel güvenlik konularında da önemli bir ortak haline geldiği değerlendirmesi yapıldı. Bu ziyaretin, Türkiye’nin Afrika ülkeleri nezdindeki stratejik önemini göstermesi açısından dikkat çekici olduğu ifade edildi.
Türk ordusu Afrika ülkelerinin güvenlik kapasitesine katkı sağlıyor
Fransız basınında yer alan değerlendirmelerde, Türkiye’nin Afrika ülkeleriyle yürüttüğü askeri eğitim programlarına da geniş yer verildi. Özellikle Nijer ve Mali’den gelen özel kuvvet personelinin Türkiye’de eğitim aldığı hatırlatıldı. Haberde, söz konusu personelin Isparta’daki Eğirdir Dağ Komando Okulu ve Eğitim Merkezi’nde eğitimlerini tamamladığı belirtilirken, bu programların ülkelerin güvenlik kapasitesinin artırılmasına katkı sunduğu vurgulandı. Türkiye’nin yalnızca silah veya askeri ekipman sağlayan bir ülke olmadığı, aynı zamanda insan kaynağı yetiştirilmesine yönelik çalışmalar yürüttüğü ifade edildi. Bu yaklaşımın Ankara’nın kıtadaki etkisini artıran önemli unsurlardan biri olduğu değerlendirildi.
Türkiye, Afrika’da Batı’nın boşluğunu dolduruyor
Fransız medya kuruluşları, son yıllarda Fransa başta olmak üzere bazı Batılı ülkelerin Afrika’daki etkisinin belirgin şekilde azaldığına dikkat çekti. Özellikle Sahel bölgesinde yaşanan siyasi değişimlerin ardından birçok ülkenin yeni ortaklar arayışına yöneldiği belirtildi. Analizlerde, Türkiye’nin bu süreçte ortaya çıkan boşluğu değerlendirdiği ve birçok ülkeyle yeni anlaşmalar imzaladığı kaydedildi. Bir Fransız internet sitesi, Türkiye’nin Afrika ülkeleriyle son yıllarda 20’den fazla askeri ve güvenlik iş birliği anlaşmasına imza attığını hatırlattı. Uzmanlara göre Ankara’nın kıtadaki varlığı yalnızca güvenlik alanıyla sınırlı kalmıyor. Eğitim, sağlık, altyapı yatırımları, insani yardım faaliyetleri ve ticari ilişkiler de Türkiye’nin Afrika politikasının önemli unsurları arasında yer alıyor.
Rusya ve Çin’e alternatif bir model olarak görülüyor
Analizde dikkat çeken bir diğer değerlendirme ise Türkiye’nin Afrika’da Rusya ve Çin’e alternatif bir ortak olarak görülmesi oldu. Son yıllarda kıtada etkisini artıran Moskova ve Pekin’e karşı Türkiye’nin farklı bir iş birliği modeli sunduğu ifade edildi. Özellikle savunma sanayisi alanında geliştirilen ortaklıkların ve askeri eğitim programlarının, bölge ülkelerinin güvenlik ihtiyaçlarına doğrudan cevap verdiği belirtildi. Bunun yanında ekonomik iş birlikleri ve diplomatik ilişkilerin de güçlenmesiyle Türkiye’nin kıtadaki görünürlüğünün arttığı kaydedildi.Fransız medya kuruluşları, Ankara’nın Afrika ülkeleriyle kurduğu ilişkilerin kısa vadeli çıkarların ötesine geçtiğini ve uzun vadeli ortaklık anlayışına dayandığını vurguladı.
Kalıcı ilişkiler dikkat çekiyor
Uzmanlar, Türkiye’nin Afrika politikasının en önemli yönlerinden birinin sürdürülebilir ilişkiler kurma yaklaşımı olduğunu belirtiyor. Eğitim programları, ticaret anlaşmaları, altyapı yatırımları ve güvenlik iş birliklerinin birlikte yürütülmesi sayesinde Türkiye ile Afrika ülkeleri arasında çok boyutlu ilişkiler gelişiyor. Fransız basınındaki analizlerde de bu durumun altı çizilirken, Türkiye’nin kıtada giderek daha görünür ve etkili bir aktör haline geldiği ifade edildi. Batılı ülkelerin etkisinin azaldığı bir dönemde Ankara’nın izlediği aktif diplomasi ve iş birliği politikalarının Afrika’daki güç dengelerinde önemli bir rol oynadığı değerlendirmesi yapıldı.


Tasarım: